kleopaslogo

Eenzaamheid (g)een punt?!

KleopasO zwDe Kleopasgemeente is een betrokken wijkgemeente die trouw is aan Gods woord, waar Jezus Christus en Zijn verlossingswerk centraal staan en die gemeente wil zijn in deze tijd en wereld.

Eenzaamheid (g)een punt?!

Onze diaconie participeert in een Ede breed diaconaal overleg , het DPE ( Diaconaal Platform Ede) . Hier worden allerlei onderwerpen besproken die raakvlakken hebben met het diaconale werk. Afgelopen maand hield Pieter-Jan van Halum hier een lezing over eenzaamheid. Een kort verslag.

We horen veel over eenzaamheid. En misschien denken we wel: in de christelijke gemeente heb je elkaar en is er allerlei bezoekwerk, daar valt eenzaamheid gelukkig wel mee. Klopt die aanname? Is er eenzaamheid in de kerk en hoe herkennen we die eenzaamheid?

Eenzaamheid is een toenemend probleem in onze maatschappij. Enerzijds door het toenemend aantal ouderen, anderzijds door de manier waarop mensen met elkaar omgaan. Er is nauwelijks tijd meer voor ‘echte’ ontmoetingen. Mensen nemen vaak niet de tijd voor een openhartig gesprek. Alles moet snel. Hiermee is eenzaamheid niet alleen een probleem onder ouderen, maar komt het voor onder alle generaties. Dit verwacht je misschien niet in eerste instantie. Dat komt omdat eenzaamheid en alleen-zijn vaak met elkaar wordt verward. Maar die twee zaken zijn niet hetzelfde.

De definitie van eenzaamheid is: ‘Eenzaamheid is het subjectief ervaren van een onplezierig of ontoelaatbaar gemis aan (kwaliteit van) bepaalde sociale relaties’. Het gaat dus niet alleen om het ontbreken van relaties (alleen-zijn), maar het gaat ook om het missen van kwaliteit in sociale relaties. Dit is een probleem dat in onze hele samenleving speelt. De kwaliteit van relaties daalt door verschillende invloeden, waaronder het gebruik van social media.

Het is daarom belangrijk dat we in de kerk oprechte aandacht voor elkaar hebben. Ook moeten we proberen om goede inhoudelijk gesprekken met elkaar te hebben. De jongeren in onze gemeente leren dat op clubs en mentorcatechisatie. Voor volwassenen is een kring hier de uitgelezen plek voor. Het is belangrijk om tijdens deze samenkomsten openhartig met elkaar te spreken. We hoeven onszelf niet beter voor te doen dan we zijn, we hebben de vrijheid om onze mening met elkaar te delen.

Voor mensen die niet naar kringen of samenkomsten kunnen komen, heerst er een groter risico op eenzaamheid. Toch is het moeilijk om dit te constateren. Mensen schamen zich hiervoor en zullen deze gevoelens meestal niet benoemen. Daarnaast ervaart iedereen zijn relaties op een eigen manier, dus wat voor de een goed is, is voor de ander te weinig. Voor mensen die actief zijn in het bezoekwerk is het goed om aandacht hiervoor te hebben. Laten we goed opletten wat mensen zelf aangeven. Hiervoor kunnen een aantal (basis)gespreksvaardigheden behulpzaam zijn. Op internet vond ik het volgende ezelsbruggetje:

  1. Wees een OEN: Open, Eerlijk, Nieuwsgierig.
  2. Gebruik LSD: Luisteren, Samenvatten, Doorvragen.
  3. Laat je OMA thuis: Oplossingen, Meningen, Adviezen.
  4. Gebruik NIVEA: Niet Invullen Voor Een Ander.

Op deze manier kun je misschien tijdens bezoeken eenzaamheid op het spoor komen, maar wat dan? Wat kunnen we als kerk voor deze mensen betekenen? Denk hier niet te gemakkelijk over. Eenzaamheid is iets heel ernstigs, het advies: ‘Kom eens naar de seniorenkring’ of ‘Ga eens op een koor’, hoe goed bedoeld ook, helpen in deze situaties niet. Het geeft juist het gevoel dat ze niet begrepen worden.

Voor eenzaamheid is het lastig een oplossing te bedenken. Maar: verbeter de wereld, begin bij jezelf. Heb oog voor mensen in je omgeving en laten we als christelijke gemeente proberen om echte aandacht voor elkaar te hebben. Laten we de tijd nemen om goed met elkaar in gesprek te gaan. Heb niet te snel je mening klaar en wees eens nieuwsgierig naar wat de ander te zeggen heeft. Als we zo met elkaar proberen goede gesprekken te hebben, dan zou dat al veel betekenen. Laten we daarin als christenen anders zijn!